Tematy na wewnętrzną część egzaminu maturalnego
z języka polskiego w roku szkolnym 2007/2008
LITERATURA
Różne sposoby funkcjonowania postawy prometejskiej. Omów zagadnienie, analizując celowo dobrany materiał literacki.
Mitologiczne toposy w literaturze różnych epok. Zaprezentuj ich funkcjonowanie na wybranych przykładach.
Wielkie monologi w literaturze. Przedstaw ich wpływ na charakterystykę postaci, analizując i interpretując wybrane teksty z różnych epok.
Folklor oraz jego rola w literaturze. Omów na wybranych przykładach z różnych epok.
Komizm jako narzędzie walki z ludzkimi wadami. Omów zagadnienie, odwołując się do wybranych utworów literackich.
Satyryczny obraz społeczeństwa polskiego w wybranych utworach literackich. Omów na wybranych przykładach.
Omów zjawisko synkretyzmu literackiego w wybranych utworach.
Różne realizacje współczesnego reportażu. Omów specyfikę tego gatunku publicystycznego.
Poeta jako bohater literacki. Omów temat na podstawie utworów z różnych epok literackich.
Od Juliusza Verne`a do Stanisława Lema. Przedstaw ewolucję powieści science-fiction, analizując wybrane utwory.
Motyw świata-teatru. Przedstaw zagadnienie na wybranych przykładach z różnych epok.
Różne sposoby konstruowania czasu w epice. Omów zagadnienie na dowolnych przykładach literackich.
Przedstaw sposoby wyrażania uczuć do kobiety w twórczości wybranych poetów różnych epok.
Motywy autobiograficzne w literaturze. Omów zagadnienie w odniesieniu do wybranych utworów z różnych epok.
Świat jako labirynt. Omów funkcjonowanie motywu na podstawie wybranych utworów.
Krajobraz jako motyw literacki. Przedstaw jego funkcjonowanie w twórczości pisarzy różnych epok.
Dylemat: "sztuka dla sztuki" czy sztuka utylitarna? Omów temat, opierając się na
wybranych przykładach literackich.
Wpływ historii na los człowieka. Rozwiń temat na podstawie analizy doświadczeń bohaterów literackich wybranych epok.
Fantastyka jako sposób mówienia o rzeczywistości. Omów na wybranych przykładach.
Różne ujęcia motywu franciszkańskiego w literaturze polskiej. Omów na wybranych przykładach.
Różne ujęcia motywu rycerza i rycerskiej walki w wybranych tekstach różnych epok. Omów na wybranych przykładach.
Poeci o Polsce i Polakach. Omów temat na wybranych przykładach literackich z różnych epok.
Od Safony do Marii Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej. Analizując wybrane utwory, przedstaw sposoby ukazywania tematyki miłosnej w liryce.
Ojciec i syn w literaturze. Omów sposoby ujęcia motywu na wybranych przykładach.
Sposoby ukazania powstań narodowych w literaturze XIX wieku. Omów temat na
wybranych przykładach.
Różne obrazy polskich dworów. Przedstaw ich realizację na wybranych przykładach utworów literackich.
Funkcje ujęcia motywu tańca w utworach literackich. Omów temat na wybranych
przykładach.
Sposoby ujęcia motywu arkadyjskiego w wybranych utworach literackich. Omów temat na wybranych przykładach.
Kontrowersyjne wybory postaci literackich. Przedstaw na przykładzie wybranych utworach literackich.
Różne kreacje bohaterów, którzy poświęcili osobiste szczęście dla wyższych celów. Omów temat na wybranych przykładach.
Egzystencjalizm w wybranych utworach literackich. Omów zagadnienie na wybranych przykładach literackich.
Przedstaw różnorodne ujęcia motywu utopii w wybranych utworach literackich.
Różne sposoby konstruowania czasu w epice. Omów zagadnienie na dowolnie wybranych utworach różnych epok.
Od Sofoklesa do Becketta. Przedstaw różne odmiany dramatu w dziejach kultury europejskiej na wybranych przykładach.
Literatura faktu. Analiza i interpretacja tego zjawiska kulturowego XX wieku na wybranych przykładach.
Przedstaw rolę sztuki i artysty w romantyzmie i Młodej Polsce, w oparciu o utwory i wypowiedzi programowe.
Przedstaw społeczeństwo polskie ukazane w krzywym zwierciadle satyry i groteski. Omów zagadnienie na dowolnie wybranych utworach różnych epok.
Niepogodzeni ze światem. Przedstaw na wybranych przykładach różnych epok portrety bohatera zbuntowanego.
Literackie fascynacje brzydotą. Określ jej funkcje na podstawie analizy wybranych utworów różnych epok.
Manifesty i spory pokoleniowe jako zjawisko z pogranicza epok. Zaprezentuj i omów na wybranych przykładach.
Omów sposoby literackiej kreacji wizerunku dziecka w różnych epokach.
Dialog twórców literatury z filozofami. Przedstaw problem na wybranych przykładach dzieł literatury różnych epok.
ZWIĄZKI LITERATURY Z INNYMI DZIEDZINAMI SZTUKI
Zaświaty w literaturze i innych dziedzinach sztuki. Przedstaw na wybranych przykładach.
Motyw tańca w sztuce. Przedstaw różne jego funkcjonowanie w literaturze i innych dziedzinach sztuki.
Impresja jako środek wyrazu w literaturze, malarstwie, muzyce. Omów, odwołując się do wybranych przykładów literackich i innych dziedzin sztuki.
Wizja miasta w literaturze i filmie? Rozwiń temat, odwołując się do wybranych przykładów.
Dom jako przestrzeń życia człowieka w literaturze i filmie. Omów zagadnienie, odwołując się do wybranych przykładów z różnych epok.
Motywy biblijne jako inspiracja dla twórców literatury i innych dziedzin sztuki. Omów temat na wybranych przykładach.
Teatralne realizacje dzieł literackich. Zanalizuj i oceń wybrane spektakle teatralne, zwracając szczególną uwagę na sposób przeniesienia dzieła literackiego na scenę.
Symbolizm w literaturze, malarstwie i rzeźbie. Omów na wybranych przykładach
literatury i sztuki polskiej.
Świat jako labirynt. Omów zagadnienie, wykorzystując wybrane teksty literatury i innych dziedzin sztuki.
Literatura i sztuka wobec ludzkiego cierpienia. Omów na wybranych przykładach.
Dzieło sztuki jako mikrokosmos odbijający epokę. Omów zagadnienie na podstawie
literatury i innych dziedzin sztuki.
Wybrany dramat i jego teatralne (lub filmowe) realizacje. Omów na wybranych przykładach.
Różne ujęcia motywu ikaryjskiego w literaturze i sztuce. Omów na wybranych przykładach.
Wybrana powieść i jej adaptacje filmowe. Omów na wybranych przykładach.
Różne ujęcia motywu ogrodu w literaturze i sztuce. Omów temat na wybranych
przykładach.
Różne sposoby ukazania rewolucji w literaturze i sztuce. Omów na wybranych
przykładach.
Ujęcia motywu apokalipsy w literaturze i sztuce wybranych epok. Omów na wybranych przykładach.
Katastroficzne wizje i obrazy zagłady w dziełach literackich i filmowych - zanalizuj wybrane przykłady z różnych epok.
Świat prowincji w opowiadaniach Brunona Schulza i obrazach Marca Chagalla. Porównaj sposób realizacji motywu w wybranych dziełach.
Sposoby ukazywania Boga w literaturze i sztuce. Omów na wybranych przykładach.
Rola alegorii w literaturze i innych dziedzinach sztuki. Omów na wybranych przykładach z dwóch epok.
Różne ujęcia motywu Sądu Ostatecznego w literaturze i sztuce. Odwołaj się
do wybranych przykładów.
Artystyczne interpretacje historii w literaturze i malarstwie. Dokonaj analizy porównawczej wybranych dzieł.
Język filmu i język literatury. Porównaj dzieło literackie i jego filmową adaptację.
Parodia rzeczywistości PRL w literaturze, malarstwie i filmie. Omów problem, odwołując się do wybranych przykładów.
JĘZYK
Stylizacja językowa. Jakie funkcje pełni w różnych utworach? Omów na wybranych przykładach.
Przedstaw mechanizm powstawania błędów językowych na podstawie analizy przykładów telewizyjnych (lub radiowych) i nowopiśmienniczych.
Funkcja aluzji literackiej w tytułach artykułów prasowych. Omów na wybranych przykładach.
Żart językowy i jego funkcje w różnych gatunkach literackich. Omów zagadnienie na wybranych przykładach.
Omów zjawisko nowomowy we współczesnej polszczyźnie. Odwołaj się do wybranych przykładów.
Reklama jako kreacja świata odbiorcy. Omów temat, odwołując się do wybranych tekstów reklamowych.
Dokonaj analizy językowej żargonu młodzieżowego na wybranych przykładach.
Funkcja neologizmów w twórczości poetyckiej. Odwołaj się do przykładów z dorobku
literackiego różnych twórców.
Opierając się na wybranych przykładach z literatury polskiej, określ rolę stylizacji
archaicznej.
Funkcje dialektyzacji w literaturze wybranych epok. Omów na kilku przykładach.
Ironia jako sposób mówienia o rzeczywistości. Omów na wybranych przykładach.
Komizm słowny i sposoby jego realizacji w wybranych utworach różnych autorów i epok.
Język prasy. Omów różne odmiany stylu publicystycznego (na konkretnych
przykładach).
Zapożyczenia językowe. Omów problem i oceń zasadność najnowszych zapożyczeń w języku polskim.
Dlaczego niektóre wyrazy stają się modne? Zanalizuj przykłady ze współczesnej polszczyzny.
Perswazyjne funkcje języka na przykładach tekstów propagandowych. Analiza
przykładów.
Zanalizuj literackie opisy przyrody w wybranych tekstach literackich, biorąc pod uwagę zastosowane środki językowe i stylistyczne.
Język sprawozdawców sportowych. Na wybranych przykładach dokonaj analizy słownictwa, frazeologii oraz składni.
Uniwersalizm polskich przysłów w literaturze różnych epok. Dokonaj analizy językowej wybranych przykładów.
Opracował zespół polonistów:
Irena Rogowska, Agnieszka Stasikowska,
Jarosław Strześniewski.